Menu Sluiten

8 krachtige manieren om schuldgevoel te doen verdwijnen.

Waarom je onnodige schuldgevoelens hebt en hulpmiddelen om jezelf te bevrijden.


Klinken deze uitspraken je bekend in de oren?

“Mijn appartement is zo’n puinhoop. Waarom kan ik het niet gewoon ordelijk houden?”

“Ik ben mijn doktersafspraak vergeten. Wat is er mis met mij?”

“Ik heb gisteravond te veel gegeten en nu voel ik me opgeblazen en vreselijk.”

“Ik doe niet genoeg voor mijn kinderen/partner/partners/vrienden. Ik ben zo egoïstisch.

Schuldgevoel is een gemeenschappelijke emotie die we allemaal ervaren. Vooral vrouwen voelen zich volgens onderzoek sneller schuldig.

In een onderzoek van Etxebarria uit 2009, gepubliceerd in de Spaanse Journal of Psychology, werden vrouwen en mannen uit drie leeftijdsgroepen (156 tieners, 96 jongvolwassenen en 108 oudere volwassenen) ondervraagd over welke situaties hen het vaakst een schuldgevoel geven.

De onderzoekers vonden dat dit bij vrouwen hoger was dan bij mannen in alle drie de leeftijdsgroepen, met het grootste verschil in de leeftijdsgroep van 40 tot 50 jaar. Deze leeftijd komt overeen met de “sandwich generatie” jaren, mensen van middelbare leeftijd die de zorg voor hun bejaarde ouders combineren met een gezin.

Uit een ander onderzoek bleek dat vrouwen over het algemeen meer schuldgevoelens hebben dan mannen, wanneer ze ‘s avonds telefoons van het werk aannemen of e-mails beantwoorden. Tenslotte blijkt uit onderzoek dat vrouwelijke millennials en in het algemeen ook millennials zich schuldig voelen bij het nemen van vakantie.

Waarom voelen vrouwen zich schuldig?
Waarom zijn vrouwen meer geneigd om zich schuldig te voelen? Het antwoord ligt waarschijnlijk in de socialisatie (het proces waarbij iemand, bewust en onbewust, de waarden, normen en andere cultuurkenmerken van zijn groep krijgt aangeleerd). In alle samenlevingen zijn vrouwen en meisjes al duizenden jaren gesocialiseerd om met anderen om te gaan, niemands gevoelens te kwetsen en voor geliefden te zorgen. In veel (maar niet alle) gezinnen nemen vrouwen meer verantwoordelijkheid voor het in contact blijven met familie en vrienden, het bijhouden van ieders agenda en het effectief laten functioneren van het huishouden.

Is schuld gezond of ongezond?
Beide zijn mogelijk. Gezonde schuldgevoelens motiveren je om te leven volgens jouw authentieke waarden. Onnodige of overmatige schuldgevoelens kunnen echter ook een psychologische belasting zijn die jouw emoties en levenskwaliteit in de weg staat.

Aan de ongezonde kant is “overmatig of ongepast schuldgevoel” een symptoom van een klinische depressie. Overdreven schuldgevoelens worden ook in verband gebracht met een geschiedenis van jeugdtrauma’s en posttraumatische stressstoornissen. Traumatische schuld kan vele vormen aannemen, waaronder “overlevingschuld” of schuldgevoelens bij het najagen van je eigen leven wanneer iemand in de familie leed, toen niet kon functioneren of veel emotionele zorg nodig had.

Schuldgevoelens kunnen ook duiden op een gevoel van onwaardigheid, misschien geworteld in relaties met kritische, verwaarlozende of mishandelende ouders. Mensen met eetstoornissen voelen zich vaak overmatig schuldig over het eten, het bijkomen van gewicht of het niet genoeg sporten. Dit schuldgevoel bestaat vaak samen met een vervormd, negatief lichaamsbeeld.

Wat je kunt doen
Als je geneigd bent om je dit ongezonde soort schuldgevoelens aan te praten gebruik dan de onderstaande tips en hulpmiddelen om jezelf te bevrijden. Het vergt veel oefening om een diepgeworteld schuldpatroon te veranderen, dus wees geduldig met jezelf:

1. Zoek naar het bewijs.

Als je je schuldig voelt, omdat je “niet genoeg doet” voor jouw kinderen, partner of familie, maak dan een lijst van alle dingen die je regelmatig voor hen doet. Houdt deze lijst dan in je tas of portemonnee, zodat je het eruit kan halen als het schuldgevoel de kop opsteekt.

2. Wees direct en krijg meer informatie.

Vraag de mensen waarvan je denkt dat je ze verwaarloost of ze zich echt werkelijk verwaarloosd voelen. Maak voor jezelf uit of ze de neiging hebben om te veel te verwachten en niet genoeg verantwoordelijkheid voor zichzelf nemen (bijv. tieners die verwachten dat je alles voor hen doet). Bedenk dan hoe een andere persoon de situatie zou bekijken. Als je concludeert dat je echt niet genoeg doet, kom dan met oplossingen die ieders behoeften in evenwicht brengen.

3. Waardeer jezelf en alles wat je doet.

Schrijf aan het eind van elke dag in een “zelfbewustzijnsdagboek”, waarin je op zijn minst drie dingen noteert die je die dag hebt gedaan en die je doelen hebben bevorderd of iemand hebben geholpen waar je om geeft. Lees aan het eind van de week wat je hebt geschreven. Schuldgevoelens en perfectionisme hebben een negatieve invloed. Ze zorgen ervoor dat je let op wat je niet goed doet. Door op te schrijven wat je werkelijk hebt gedaan, kun je deze vooroordelen overwinnen en jezelf dwingen om je te concentreren op je prestaties.

4. Bedenk hoe je de dingen zou zien als de rollen omgedraaid waren.

Zou je denken dat je vriend of partner niet genoeg deed, gezien alles wat ze hadden gedaan? We vinden het vaak gemakkelijk om medelijden en begrip te hebben met anderen, maar zijn te hard voor onszelf. Door bewust het perspectief van de ander te nemen, zal je waarschijnlijk de situatie neutraler bekijken.

5. De “zwart-witte” denkwijze in de kiem smoren.

Denk je aan de situatie in “alles of niets” termen? Denk je dat als je niet de perfecte partner (of dochter, of ouder) bent, je de slechtste op de planeet bent? Probeer het grijze te vinden tussen al dat zwart-wit. Overweeg andere manieren om de situatie te zien. Probeer je inspanningen anders te beoordelen, in plaats van altijd perfectie te verwachten.

6. Zoek naar de emoties onder het schuldgevoel.

Zou onder het schuldgevoel andere gevoelens zoals boosheid, intimidatie of wrok kunnen verborgen liggen? Als je een relatie hebt met een zeer behoeftig persoon of een narcist, kan jij of je partner je ervan overtuigen dat je egoïstisch bent door grenzen te stellen en nee te zeggen. Na verloop van tijd kan er dan wrok ontstaan.

7. Beslis hoeveel je bereid en tot in staat bent om te doen.

Als je ‘s avonds niet al het huishoudelijk werk gedaan krijgt, beslis dan wat je wel kan doen. Communiceer deze bereidheid dan op een ondernemende manier aan jouw partner. Zo verlaag je de verwachtingen voor jezelf en je omgeving.

8. Besef dat het oké is om ook voor je eigen behoeften te zorgen.

Sommigen van ons waren de vredestichters  binnen de familie, die de hele tijd voor anderen zorgden. Misschien had je een ouder die verslaafd was aan alcohol die niet in staat was om goed voor je te zorgen. Als volwassene kan je namelijk je eigen behoeften wegcijferen of het gevoel hebben dat ze minder geldig zijn dan die van je partner, kind of vriend. Maar je hoeft deze reactie op een trauma uit het verleden je relaties in het heden niet laten beïnvloeden.

🔥54

Geef een reactie